INHOUDSOPGAVEWat is collimeren eigenlijk?Theoretische achtergrond de optische onderdelen de optische assen collimatiefouten - type 1A fout - type 1B fout - type 2 fout - type 3 fout - type 4 fout Het collimeren inleiding 1. zet de focuser haaks 2. offset de vangspiegel 3. centreer de vangspiegel 4. kantel de vangspiegel 5. Kantel de hoofdspiegel 6. Check de optische as 7. Doe de stertest 8. Check de finder Vangspiegel: offset of niet? Collimatie gereedschap de stip op de hoofdspiegel het kijkgaatje de eenvoudige kijkbuis de kijkbuis met kruisdraad de cheshire de gecombineerde buis de laser collimator de autocollimator het centreermasker Maken van collimatie gereedschap |
Theorie: de optische assenDe Newton telescoop kent twee optische assen die goed op elkaar moeten zijn afgesteld wil de telescoop goed presteren: de optische as van de hoofdspiegel en de optische as van het oculair.
De optische as van de hoofdspiegelDe optische as van de hoofdspiegel staat loodrecht op het oppervlakte van de hoofdspiegel, op het optisch centrum. Gewoonlijk valt dat samen met het fysieke centrum. Daarom stellen we dat uit praktisch oogpunt gelijk. Om goed te kunnen collimeren is dit centrum vaak gemerkt met een stip van verf of tape (later meer hierover). Het licht van een ster in de preciese richting van de spiegel zal worden gereflecteerd en worden samengebundeld tot een scherp beeld in het brandpunt op de optische as. De afstand langs de optische as, gemeten van het centrum van de spiegel tot het brandpunt, heet de brandpuntsafstand. Sterren zullen tot scherpe beelden worden gebundeld in het brandvlak (focal plane), op of vlakbij het brandpunt. Het brandvlak kan worden opgevat als een deel van een bol met een straal gelijk aan de brandpuntsafstand.De optische as van het oculairDe optische as van het oculair wordt gewoonlijk opgevat als de as van de focusseerinrichting, waar het oculair in gaat. De vangspiegel kaatst het licht dat van de hoofdspiegel komt naar de zijkant van de telescoop, waar het beeld wordt gevormd dat met behulp van het oculair kan worden waargenomen. De vangspiegel buigt de optische as van de hoofdspiegel dus af. De vangspiegel heeft wel een optisch centrum, maar geen optische as waar we rekening mee hoeven te houden.
Collimeren vindt plaats door de positie en stand van de vangspiegel en de stand van de hoofdspiegel te regelen. De belangrijkste eis die daarbij gerealiseerd moet worden is:
Van deze eisen aan hetgeen collimatie moet bewerkstelligen zijn foutentypen afgeleid. Hierover gaan de volgende paragrafen. De belangrijkste fout is die van type 1A. Meestal wordt tussen type 1A en 1B geen ondescheid gemaakt, terwijl dat zeer belangrijk is:
Go to: main menu
Go to: A 20 inch f/3.6 computerized Dobsonian Email to: Jan van Gastel |